arrow_back_ios

E puer Wierder iwwer Wierder

Fäerten

Dës Kéier geet et ëm d’Verb "fäerten", wéi eng Dialekter och de "Fäertaasch" kennen a firwat verschidden al Spréchwierder an Ausdréck u Mobbing grenzen.


S: D’Caroline Döhmer ass Proff fir lëtzebuergesch Grammaire an Orthografie op der Uni Lëtzebuerg an erzielt eis bei Wiwi "E puer Wierder iwwer Wierder“. Gudde Moie Caroline!

C: Moien alleguer, moie Simon!

S: Wéi ee Wuert hues de eis haut matbruecht?

C: Haut geet et ëm e Wuert, wat mer vun engem Nolauschterer erakruten, an zwar war d'Fro nom Verb fäerten, wou fäerten eigentlech hierkënnt.

S: A, intressant!

C: An do huelen ech Iech mat op eng Rees duerch däitsch Dialekter an e bëssen duerch d'Zäit. Bei fäerten hu mer natierlech verschidde Wierder am gesamte Champ lexical, déi sech gläichen. Dat heescht mir hunn: Gefor, fäerten, fierchterlech – an dat leeft alles esou e bëssen zesummen, woubäi mer bei der ‘Gefor’ warscheinlech en aneren Ursprong hunn.

Kucke mer eis dat eng Kéier méi genee un. D’Verb ‘fäerten’ hat schonn am 8. Joerhonnert verschidde Formen: Do war et dann eppes wéi ahd. for(a)hten, furhten (mat

mic_none

Presentéiert vum

Episoden

Neelchen

Dës Kéier geet et ëm kal Fangeren, den Neelchen a Wierder, déi eis an anere Sproochen heiansdo feelen.
headphones

5 min

play_arrow

Verhütung

Dës Kéier geet et ëm den Ursprong vum Wuert Verhütung a seng Synonymmer. Donieft schwätze mir och iwwer den Hutt vun der Melania Trump.
headphones

6 min

play_arrow

Astig

Et geet haut ëm de Begrëff Astig (an aner Wierdermat -stig) a wéi dës Formen am Lëtzebuergesche landen.
headphones

5 min

play_arrow

Dännenzap

Et geet ëm Dännenzapen a firwat déi meeschtens näischt mat enger Dänn ze dinn hunn.
headphones

4 min

play_arrow

Grumm

Dës Kéier geet et bis an d’Hee! Et geet ëm Hee, Grumm an d’Konscht, d’Meteoaschätzen ze kënnen.
headphones

5 min

play_arrow

G-Punkt

Mir schwätzen iwwer de "G" am G-Punkt an entdecke Begrëffer bei der weiblecher Anatomie.
headphones

5 min

play_arrow

La ola

Dës Kéier geet et ëm La-ola-Wellen an onbewosst Verdueblungen.
headphones

6 min

play_arrow

Bordeaux

Dës Kéier geet et drëms, wéi d’Faarf bordeaux hiren Numm krut, a wat dat mat Ochseblutt ze dinn huet.
headphones

4 min

play_arrow

Veterinär

Et geet dës Kéier ëm al Déieren an den Ursprong vum Wuert Veterinär.
headphones

4 min

play_arrow

Rüg

Et geet ëm e Wuert, dat aus dem Däitsche kënnt, mee ganz à la française eriwwerkënnt. Donieft geet et och ëm Konsonanten.
headphones

4 min

play_arrow

Nonfoutisme

Et geet ëm Leit, déi näischt foutéieren a franséisch Wierder, déi eigentlech just nogebaut sinn.
headphones

5 min

play_arrow

Kompost

Dës Kéier geet et ëm Linguistik, Uebst a Kompost.
headphones

4 min

play_arrow

Aasch

Et geet ëm deen Allerwäertesten.
headphones

4 min

play_arrow

random

Et geet dës Kéier ëm random Froen, Musekslëschten an och d'Siri
headphones

4 min

play_arrow

Labello

Ee vu ville Beispiller, bei deenen de Markennumm benotzt gëtt fir e Produit ze beschreiwen.
headphones

4 min

play_arrow

Batti

An et geet ëm Ausdréck wéi Tutebatti oder Schnësskättien
headphones

4 min

play_arrow

net

Dës Kéier geet et ëm d'Negatioun an ëm e Phenomeen, dat Skopus heescht.
headphones

5 min

play_arrow

Shampooing

Dir gitt ënner anerem gewuer, wat den No-Poo-Trend ass.
headphones

5 min

play_arrow

Schantjen

An dëser Episod geet et ëm de Schantjen an d’Chrëschtkëndchen, a firwat dat eent souzesoen eng falsch Verklengerungsform ass.
headphones

4 min

play_arrow

Joffer

An dëser Episod geet et ëm Jofferen, Jongfraen a Weltbiller aus de 50er-Joren
headphones

5 min

play_arrow